10 nguyên tắc vàng về tài chính đời sống mọi người Việt nên biết
1. Vì sao quản lý tài chính cá nhân lại đóng vai trò quan trọng?
Quản lý tài chính cá nhân được xem là nền tảng giúp xây dựng cuộc sống ổn định và bền vững trong tương lai. Dưới đây là những lợi ích khi bạn học được cách quản lý tài chính của mình.
Quản lý tài chính cá nhân giúp bạn chủ động hơn trong mọi tình huống
Nắm được dòng tiền và tình hình tài chính của bản thân giúp bạn kiểm soát được tài chính của mình, đánh giá được tình hình chi tiêu so với mức thu nhập hiện tại có phù hợp hay không, cần thay đổi những gì…
- Duy trì sự ổn định tài chính: Việc quản lý tài chính cá nhân giúp bạn cân đối thu nhập và chi tiêu hợp lý, duy trì sự ổn định của nguồn tiền và có định hướng sử dụng tài chính hiệu quả hơn.
- Dễ dàng xây dựng các mục tiêu tài chính trong đời sống: Khi học được cách quản lý tài chính cá nhân, bạn có thể xây dựng các mục tiêu phù hợp như mua nhà, mua xe… và ước tính thời gian để hoàn thành.
- Luôn chủ động trong các trường hợp khẩn cấp: Khi xây dựng được quỹ dự phòng, bạn sẽ yên tâm hơn và có sẵn khoản tiền cho những tình huống phát sinh.
- Nâng cao chất lượng cuộc sống: Quản lý tài chính đời sống đúng cách giúp bạn sử dụng tiền hiệu quả hơn, giảm áp lực tài chính và hướng tới cuộc sống ổn định, đầy đủ hơn.
Quản lý tài chính cá nhân giúp luôn chủ động trong mọi tình huống
2. 10 nguyên tắc vàng trong tài chính đời sống
Cách quản lý tài chính cá nhân như thế nào để đảm bảo sự ổn định của nguồn tiền và nâng cao chất lượng cuộc sống trong tương lai không phải ai cũng biết. Dưới đây là 10 nguyên tắc vàng mà bất cứ ai muốn quản lý tài chính đời sống hiệu quả đều nên nắm vững.
2.1 Lập mục tiêu tài chính rõ ràng
Nguyên tắc đầu tiên trong quản lý tài chính cá nhân là xác định và lập được mục tiêu tài chính rõ ràng, cụ thể: thời gian để thực hiện mục tiêu đó là bao lâu. Ví dụ mục tiêu mua nhà, mua xe, hoặc thanh toán hết một khoản nợ…
Sau khi xác định mục tiêu tài chính, việc tiếp theo là xây dựng kế hoạch chi tiết để nhanh chóng đạt được mục tiêu. Trong quá trình thực hiện, nên có sự điều chỉnh cho phù hợp với thu nhập hiện tại và tình hình chi tiêu.
2.2 Sử dụng các công cụ theo dõi chi tiêu
Để có cái nhìn tổng quan về tình hình tài chính và kiểm soát chặt chẽ chi tiêu, bạn có thể sử dụng các công cụ theo dõi chi tiêu. Những công cụ này giúp phân tích, đánh giá tình hình chi tiêu hiện tại, theo dõi ngân sách, quản lý đầu tư và điều chỉnh kế hoạch. Một số công cụ: Wiseflow, Money Loves, Spendee…
2.3 Phân chia thu nhập hợp lý cho các mục tiêu khác nhau
Để theo dõi tài chính cá nhân hiệu quả, bạn nên phân chia thu nhập vào các mục tiêu tài chính khác nhau dựa theo thói quen chi tiêu hằng ngày. Ví dụ:
- Nhu cầu thiết yếu: tiền thuê nhà, điện, nước, xăng xe, ăn uống, học phí…
- Chi phí không thực sự cần thiết: mua sắm, giải trí, xem phim, du lịch…
- Đầu tư và tiết kiệm: bảo hiểm, chứng khoán, gửi tiết kiệm…
2.4 Xây dựng quỹ dự phòng
Quỹ dự phòng dùng cho những trường hợp khẩn cấp bất khả kháng như dịch bệnh, nghỉ việc, bệnh hiểm nghèo… Số tiền trong quỹ dự phòng có thể lớn hơn hoặc bằng 3 tháng lương hiện tại. Khoản tiền này không dùng cho nhu cầu hằng ngày. Xây dựng quỹ dự phòng giúp bạn duy trì nguồn tài chính và giảm áp lực khi có phát sinh.
2.5 Đầu tư vào các kênh phù hợp với khả năng tài chính và mục tiêu
Quản lý tài chính cá nhân còn là cách bạn đầu tư vào những kênh phù hợp dựa trên tình hình tài chính hiện tại để gia tăng giá trị trong dài hạn. Các kênh phổ biến như gửi tiết kiệm ngân hàng, đầu tư chứng khoán, tham gia quỹ đầu tư…
Trước khi quyết định đầu tư vào lĩnh vực nào, bạn nên tìm hiểu và cân nhắc kỹ để hạn chế rủi ro không đáng có.
2.6 Ưu tiên trả những khoản nợ có lãi suất cao trước
Ưu tiên trả các khoản nợ lãi suất cao giúp bạn giảm thiểu chi phí lãi và tránh vòng xoáy nợ chồng nợ. Khi giảm gánh nặng nợ, bạn sẽ có nhiều dư địa hơn để lập kế hoạch tài chính cho tương lai.
2.7 Tìm kiếm các nguồn thu nhập thêm
Nhiều người thành công không chỉ nhờ quản lý tài chính hiệu quả mà còn nhờ đa dạng nguồn thu. Thay vì chỉ trông chờ vào một khoản cố định hằng tháng, bạn có thể tìm thêm nguồn thu như kinh doanh nhỏ, bán hàng online, quản lý fanpage hoặc làm freelance.
2.8 Mua bảo hiểm phù hợp
Dành một phần tài chính phù hợp cho bảo hiểm cũng là cách để quản lý tài chính cá nhân hiệu quả. Bạn có thể tham gia bảo hiểm xã hội và/hoặc bảo hiểm nhân thọ tùy nhu cầu.
Bảo hiểm xã hội hỗ trợ khi gặp tai nạn, bệnh tật hoặc có lương hưu. Bảo hiểm nhân thọ có thể bồi thường khi có sự cố hoặc trở thành tài sản tích lũy sau này. Trước khi tham gia, hãy tìm hiểu kỹ để đảm bảo phù hợp khả năng tài chính.
2.9 Quy tắc 50-30-20
Quy tắc 50:30:20 là cách chia thu nhập thành 3 phần để vừa chi tiêu hợp lý vừa có khoản dự phòng:
- 50% cho chi phí cố định: sinh hoạt, ăn uống, đi lại
- 30% cho mua sắm, giải trí và chi phí phát sinh
- 20% cho tiết kiệm: quỹ dự phòng và mục tiêu dài hạn
2.10 Quy tắc 6 cái lọ
Phân chia thu nhập vào các mục tiêu khác nhau
Quy tắc 6 chiếc lọ giúp bạn kiểm soát dòng tiền và vẫn có khoản để dành. Cách thực hiện:
- Lọ thiết yếu (55%): ăn uống, nhà ở, đi lại, xăng xe, học phí…
- Lọ giáo dục (10%): học tập cho con và nâng cao kiến thức bản thân.
- Lọ tiết kiệm dài hạn (10%): mục tiêu lớn hoặc tình huống khẩn cấp.
- Lọ đầu tư (10%): chứng khoán, cổ phiếu hoặc đầu tư nhỏ để tăng thu nhập.
- Lọ hưởng thụ (10%): mua sắm, xem phim, du lịch…
- Lọ từ thiện (5%): giúp đỡ những người khó khăn hơn.
3. Những sai lầm thường gặp khi quản lý tài chính cá nhân
Quản lý tài chính đời sống đúng cách giúp bạn duy trì cuộc sống ổn định và hạn chế rủi ro trong tương lai. Nhưng đôi khi những sai lầm trong quản lý tài chính sẽ khiến kế hoạch không thể thực hiện được.
3.1 Không có kế hoạch
Không xây dựng kế hoạch tài chính phù hợp sẽ dẫn đến tiêu tiền theo cảm hứng, không giới hạn. Bạn không biết mình tiêu vào đâu, tiêu vì mục đích gì và có nguy cơ lâm vào cảnh nợ nần.
Việc lên kế hoạch chi tiêu giúp kiểm soát dòng tiền trong một khoảng thời gian cụ thể và là cơ sở để điều chỉnh kế hoạch trong tương lai.
3.2 Chi tiêu không kiểm soát
Khi không có kế hoạch chi tiêu, bạn dễ mua những món không thực sự cần thiết hoặc mua vì cảm xúc. Tình trạng kéo dài sẽ khiến “chưa hết tháng đã hết tiền” và có thể dẫn đến nợ nần.
3.3 Sợ đầu tư
Đầu tư là cách giúp gia tăng thu nhập bền vững, nhưng nhiều người ngại rủi ro nên chỉ chọn kênh an toàn như gửi tiết kiệm. Cách này thường bị động và lợi suất không quá hấp dẫn.
Bạn có thể cân nhắc các kênh như chứng khoán, chứng chỉ tiền gửi, bất động sản… Tuy nhiên, trước khi đầu tư cần lên kế hoạch, tìm hiểu kỹ để hạn chế rủi ro có thể mất cả vốn lẫn lời.
3.4 Không có quỹ dự phòng
Không có quỹ dự phòng khiến bạn bị động khi gặp tình huống phát sinh như thất nghiệp, tai nạn hoặc bệnh tật bất ngờ, làm tăng áp lực tài chính và có thể dẫn đến nợ nần.
3.5 Thiếu tự tin vào khả năng quản lý tài chính
Khi không tự tin, bạn có thể không đặt mục tiêu hoặc kế hoạch phù hợp. Từ đó chi tiêu thiếu kiểm soát, dòng tiền hao hụt và dần rơi vào nợ nần.
Nắm vững các quy tắc quản lý tài chính đời sống sẽ giúp bạn kiểm soát tốt dòng tiền, hạn chế sai lầm và xây dựng nền tảng tài chính vững chắc cho tương lai. Hy vọng những thông tin trong bài viết giúp bạn áp dụng hiệu quả vào đời sống hằng ngày.
Về Tài chính đời sống
Tài chính đời sống chia sẻ kiến thức tài chính cá nhân dành cho người Việt, tập trung vào quản lý tiền, chi tiêu, tiết kiệm, vay vốn và các quyết định tài chính trong cuộc sống hằng ngày.